Наурыз – жаңару мен бірліктің жаршысы

Наурыз – жаңару мен бірліктің жаршысы

Көктемнің шуағымен бірге келетін Ұлыстың ұлы күні – тамыры тереңге бойлаған, сан ғасырлық тарихы бар ұлы мейрам. Бұл күн – тек күн мен түннің теңелуі ғана емес, ол – табиғаттың жаңарып, тіршіліктің қайта түлейтін ерекше кезеңі. Қазақ халқы ежелден бұл мерекені береке мен бірліктің, тазалық пен татулықтың бастауы деп бағалаған.
Алматы қаласы Білім басқармасына қарасты №44 мектеп-гимназия КММ Наурыз мейрамын биыл кең көлемде ұлттық нақышта өткізді.

Бұл жолғы мерекенің басты ерекшелігі – мектеп ауласында 8 ауыл тігіліп, әр ауыл өз алдына шағын этноауыл ретінде безендірілді. Шараға ауыл ақсақалдары мен ақ жаулықты аналар арнайы шақырылып, ұлттық дәстүрдің шынайы көрінісі жасалды. Әр ауыл қонақтарды шашу шашып қарсы алып, үлкен құрмет көрсетті.
Дастархандар молынан жайылып, қазақтың ұлттық тағамдары – ет, шұжық, бауырсақ және өзге де дәмдер ұсынылды. Бұл көрініс қазақ халқының кеңпейілдігі мен қонақжайлылығын айқын танытты.
    
Әр ауыл белгілі тұлғалардың атымен аталып, мазмұндық жағынан да ерекше бағдарлама ұсынды. Мәселен, Мұқағали Мақатаев ауылында оқушылар ақынның жүрекке жетер өлеңдерін мәнерлеп оқып, көрермендерді рухани әсерге бөледі. Ал Шәмші Қалдаяқов ауылында әсем әндер шырқалып, қазақ музыкасының алтын қоры дәріптелді.
Сонымен қатар, ұлттық ойындар кеңінен ұйымдастырылды. Оқушылар мен қонақтар асық ату, қол күрес, тоғызқұмалақ секілді дәстүрлі ойындарға белсене қатысып, өзара бақ сынасты. Бұл ойындар тек көңіл көтеру ғана емес, ұлттық мұраны жаңғыртудың жарқын үлгісі болды.
Ауылдарды аралау барысында әрбір ауылда ақсақалдар жастарға өнегелі өсиет әңгімелер айтып, өмірлік тәжірибелерімен бөлісті. Бұл – ұрпақтар сабақтастығын жалғайтын, тәрбиелік мәні зор сәттердің бірі болды.
Мектептің жас мамандары ұйымдастырған сахналық бағдарлама да жоғары деңгейде өтті.

Сахна шымылдығы ұлттық нақыштағы әсерлі шақыру сөздермен ашылды.
«Уа, халайық! Ортаға назар салайық!» – деген үндеумен басталған кеш көрермендерді бірден мерекелік атмосфераға жетеледі. Жастардың жігерлі үні мен ұлттық рухқа толы жыр жолдары Наурыздың қадір-қасиетін айшықтай түсті.
Кештің шырайын кіргізген алғашқы өнер – жас мамандардың орындауындағы «Пай, пай» әні болды. Әсем әуен мен шынайы орындау көрермендердің ыстық ықыласына бөленіп, шараны бірден жандандырды.
Жүргізушілердің бірі қазақ тілінде, екіншісі орыс тілінде жүргізген бағдарлама көпұлтты мәдениеттің үйлесімін көрсетті. Наурыздың тек ұлттық емес, жалпыадамзаттық құндылықтарға негізделген мереке екені ерекше атап өтілді.
«Наурыз – бақтың бастамасы, жақсылықтың жаршысы» деген мазмұнды сөздер мерекенің мәнін терең аша түсті.

Іс-шара барысында ауыл ақсақалы Бұзаубеков Мекебай атаның батасы беріліп, ұлттық дәстүрдің сабақтастығы айқын көрінді. Ал мектеп директоры Мусагулова Салтанат Болгановна құттықтау сөз сөйлеп, ұжымға ізгі тілегін жеткізді.
Мерекелік бағдарлама түрлі әндер мен билерге ұласты. «Томирис» би ансамблінің көркем биі, бастауыш сынып оқушыларының орындауындағы «Наурыз көктем», «Туған жер» әндері көрермен көңілін ерекше тербетті. Әсіресе, кішкентай өнерпаздардың сахнадағы шынайылығы мен таланттары көпшілікті тәнті етті.
Сонымен қатар, ұлттық және этникалық мәдениеттердің тоғысын көрсеткен «Қарашаш» ұйғыр биі, «Наурыз күй» биі және «Эдельвейс» би тобының өнері кештің мазмұнын байыта түсті. Бұл – Наурыздың барша халықты біріктіретін достық мерекесі екенін тағы бір дәлелдеді.
Жоғары сынып оқушыларының орындауындағы «Өсиет», «Қазағымның дәстүрлері» әндері арқылы ұлттық құндылықтар дәріптеліп, жастардың рухани дүниесіне ерекше әсер қалдырды.
Кеш соңында сахна төріне шыққан ұстаздар қауымы өздерінің музыкалық құттықтауын арнап, көрермендерге көтеріңкі көңіл-күй сыйлады. Бұл – ұстаз бен шәкірт арасындағы рухани байланыстың жарқын көрінісі болды.
Мерекелік кеш қорытындысында жүргізушілер көрермендерге алғыстарын білдіріп, Наурыздың басты тілегі – амандық, бейбітшілік және бірлік екенін тағы бір мәрте еске салды.
Мазмұнды да мағыналы шара №44 мектеп-гимназия ұжымының жоғары деңгейдегі ұйымдастырушылық қабілетін айқын көрсетті. Әсіресе, жас мамандардың белсенділігі, шығармашылығы мен жаңашылдығы ерекше атап өтуге тұрарлық. Олар ұлттық құндылықтарды заманауи форматта үйлестіріп, Наурыз мерекесінің мәнін терең аша білді.
Мектеп ауласында бой көтерген этноауылдар, ұлттық ойындар, тағылымға толы өсиет пен өнерге бай бағдарлама – барлығы бір арнаға тоғысып, нағыз халықтық мерекенің көрінісін қалыптастырды. Әрбір қатысушы өзін үлкен бір қауымның мүшесі ретінде сезініп, рухани серпіліс алды. Бұл – тек мерекелік шара емес, бұл – ұрпақ тәрбиесіне бағытталған үлкен тағылым мектебі.
Наурыз – бұл тек жаңа жылдың бастауы емес, ол – жүректерді жақындастыратын, адамдарды бірлікке үндейтін ерекше мейрам.
Осындай тағылымы мол шаралар арқылы жас ұрпақ ұлттық дәстүрді құрметтеуді, өнерді бағалауды және елдік құндылықтарды бойына сіңіреді. Осы арқылы олардың бойында елге, жерге деген сүйіспеншілік артып, ұлттық сана мен рух нығая түсетіні сөзсіз.

Жұлдыз Елеукен
Алматы қаласы