Текесбаева Гүлназ Мажуновна
Алматы қаласы, Алмалы ауданы,
КМҚК №3 балабақшасының тәрбиешісі
Үлкен жастағы балалармен сюжеттік-рөлдік ойындарды жобалау
Алматы қаласы, Алмалы ауданы, КМҚК № 3 балабақшасында “Қарлығаш” тобымен “Үлкен жастағы балалармен сюжеттік-рөлдік ойындарды жобалау” тақырыбында ұйымдастырылған іс-әрекет өткізілді.
Ұйымдастырылған іс-әрекеттің басты мақсаты – балалардың әлеуметтік рөлдерді меңгеруін, шығармашылық қабілеттерін, логикалық ойлауын және коммуникативтік дағдыларын дамыту, сондай-ақ олардың бір-бірімен ынтымақтастықта әрекет етуін қалыптастыру. Сонымен қатар балалардың сөйлеу мәдениетін жетілдіру, өз ойын еркін жеткізуге үйрету және өз бетімен шешім қабылдау қабілеттерін дамытуға ерекше назар аударылды.
Іс-әрекет барысында балалармен әртүрлі сюжеттік-рөлдік ойындар ойнатылды.
Отбасы ойыны – балалар ата-ана, бала, ата-әже рөлдерін қабылдап, өзара қарым-қатынас жасауды үйренді. Отбасы мүшелерінің міндеттері мен жауапкершіліктерін тәжірибе жүзінде орындап, бір-біріне көмектесудің маңызын түсінді.
Дүкен ойыны – сатып алушы мен сатушы рөлдерін ойнау арқылы балалар заттарды таңдау, сұрау, есептеу және сатып алу дағдыларын меңгерді. Бұл ойын логикалық ойлауды, қарым-қатынас мәдениетін және келісім жасау қабілеттерін дамытты.
Мектеп ойыны – мұғалім мен оқушы рөлдерін ойнау барысында балалар сабақтағы түрлі жағдайларды бейнелеп, көшбасшылық қасиеттерін, тәртіптілік пен жауапкершілікті қалыптастырды.
Дәрігер ойыны – балалар науқас пен дәрігер рөлінде болып, қарапайым медициналық көмек көрсету тәсілдерін үйренді. Бұл ойын олардың мейірімділік, жанашырлық және жауапкершілік сезімдерін арттырды.
Аспаз ойыны – балалар тағам дайындау процесін бейнелеп, шығармашылық қабілеттерін дамытты, қол моторикасын жетілдірді.
Сатушы ойыны – балалар сауда мәдениетін меңгеріп, дұрыс сөйлесу, зат ұсыну және тұтынушымен қарым-қатынас жасау дағдыларын қалыптастырды.
Сонымен қатар іс-әрекет барысында дидактикалық ойындар ұйымдастырылды. «Кім не істейді?», «Артығын тап», «Жұмбақты шеш» сияқты тапсырмалар арқылы балалардың ойлау қабілеті мен зейіні дамытылды.
Балалармен карточкалармен жұмыс жүргізілді. Рөлдер мен тапсырмалар бейнеленген карточкалар арқылы балалар өз рөлдерін саналы түрде таңдап, жауапкершілікпен орындауға үйренді.
Көрнекі құралдар ретінде суреттер, плакаттар, тақырыптық карточкалар қолданылды. Бұл материалдар балалардың қабылдауын жеңілдетіп, есте сақтау қабілетін арттырды.
Іс-әрекет барысында шығармашылық тапсырмалар орындалды. Балалар ойнаған рөлдері бойынша сурет салып, пластилинмен мүсіндеп, өз қиялдарын көрсетті.
Шаршауды болдырмау мақсатында сергіту сәттері мен қимылды жаттығулар ұйымдастырылды. Музыкалық сүйемелдеумен жасалған жаттығулар балалардың көңіл-күйін көтеріп, белсенділігін арттырды.
Сондай-ақ театрландырылған элементтер қолданылды. Маскалар, бетперделер және қуыршақтар арқылы балалар өз эмоцияларын еркін жеткізіп, рөлге терең ене білді.
Ойын барысында балаларға түрлі сұрақтар қойылып, олардың ойлау, қиялдау және шешім қабылдау қабілеттері тексерілді. Балалар өз ойларын ашық айтып, бір-бірімен пікір алмасты.
Кейін балаларға әртүрлі сюжеттер ұсынылып, оқиғалық желіні өз бетімен құрастыруға мүмкіндік берілді. Отбасылық өмір, дүкендегі жағдайлар, мектептегі күнделікті оқиғалар және қиял-ғажайып тақырыптар балалардың шығармашылық белсенділігін арттырды.
Іс-шара соңында балалармен рефлексия жұмысы жүргізілді. Олар өздеріне ұнаған ойындар мен рөлдер туралы айтып, алған әсерлерімен бөлісті.
Балалардың белсенділігін арттыру мақсатында мадақтау және ынталандыру әдістері қолданылды. Жұлдызшалар, смайликтер және мадақтау сөздері арқылы балалардың қызығушылығы нығайтылды.
Іс-шара барысында балалар би билеп, топтық ойындарға қатысып, бір-бірімен ынтымақтаса жұмыс істеуді үйренді. Балалардың қызығушылығы мен белсенділігі жоғары деңгейде болды.
Мен өз алдыма қойған мақсатыма толық жеттім деп ойлаймын. Бұл іс-әрекет балалардың шығармашылық, әлеуметтік, коммуникативтік және танымдық қабілеттерін жан-жақты дамытуға мүмкіндік берді. Балалар жаңа білім алып қана қоймай, өзара қарым-қатынас мәдениетін меңгерді.
